Connect with us

Sống

Tự nhiên bị hỏi cân, chê béo, chê gầy, chê xấu thì phản ứng thế nào?

Có lần, công ty mình đang ăn liên hoan, chị đồng nghiệp quay sang nói với con chị, “Con ăn ít thôi không về sau béo như cô này đấy.”

Xin chào, mình là “cô này”. Và mình suýt sặc. Trong giây phút đó, mình không biết phản ứng với câu nói vô thưởng vô phạt kia như nào.

Mình không thể cười cợt, vì thật ra nó chẳng có gì vui.
Mình không thể tức giận, vì mình biết chị không cố ý làm tổn thương mình.
Nếu mình nói với em nhỏ đó, “Em nói ít thôi không về sau vô duyên như mẹ em đấy,” chắc mình khỏi đi làm luôn.

Miệt thị ngoại hình (body-shaming) không phải điều gì mới mẻ ở Việt Nam. Bạn bè mình 10 người thì 8 người chia sẻ họ từng bị miệt thị. Kể cả những người xinh đẹp nhất, chỉ cần nổi vài cái mụn cũng bị những “cảnh sát ngoại hình” nhắc nhở.

Ngôn ngữ miệt thị ở khắp mọi nơi.

Chúng ta sống trong một xã hội nơi lời miệt thị đã được bình thường hóa. Họ hàng lâu ngày không gặp sẽ hỏi, “Sao dạo này cháu béo/gầy/đen/nhợt nhạt/nhiều mụn thế!” Báo chí không tiếc mực “khen” người nổi tiếng “gầy như que củi”, “lộ đùi to, eo bánh mì”. Đến công ty, đồng nghiệp chủ động khuyên bảo bạn các phương pháp ăn kiêng, địa chỉ bơm tiêm, thuốc dưỡng da, dù bạn có hỏi họ hay không.

Không phải cái gì phổ biến cũng tốt, nhất là những câu bình phẩm vô (số) tội. Những người từng bị miệt thị rất dễ trở nên tự ti thái quá và gặp rối loạn tâm thần, gây cản trở trong công việc và cuộc sống của họ. Những bạn trẻ ăn uống quá kiêng khem có nguy cơ rối loạn ăn uống gấp 18 lần người bình thường.

Chúng ta không thể kiểm soát tiêu chuẩn cái đẹp khắc nghiệt của xã hội châu Á. Chúng ta không thể kiểm soát văn hóa miệt thị hay lời nói từ người khác. Đôi khi chúng ta còn không thể kiểm soát cơ thể mình cho “vừa mắt” họ.

Tuy nhiên, chúng ta có thể kiểm soát cách mình phản ứng với những lời miệt thị xung quanh. Vậy nếu bạn từng bị miệt thị ngoại hình, hoặc bạn thấy người xung quanh miệt thị một ai đó, sau đây là những cách phản ứng được truyền cảm hứng bởi blogger Your Fat Friend.

1. Nhắc họ rằng ngoại hình của người khác không phải việc của họ

“Tui béo liên quan gì đến mấy người?”

Người ta có “gầy như con mắm” cũng đâu ảnh hưởng gì đến anh.”

“Quan tâm chuyện của bà đi. Tôi thấy bà cũng nhiều vấn đề lắm đó.”

“Đâu ai hỏi ý kiến của chị đâu.”

“Thấy tui “xấu đui” thì tự che mắt mình lại nha.”

2. Cho họ biết họ đang kém duyên

“Chủ đề này dễ khiến nhiều người tổn thương, tốt nhất đừng bàn tán mấy cái đó.”

“Sao dạo này nói chuyện nhạt thế! Có chuyện gì hay hơn để nói không?”

“Nói ra câu đó không thấy mình vô duyên à?”

“Thời đại nào rồi còn oang oang chê bai ngoại hình người khác. Tem tém lại giùm.”

3. Yêu cầu họ “trả giá” cho sự kém duyên của mình

“30 ngàn đồng/lần nghe chê. Đưa tiền đây rồi chê tôi thoải mái.”

“Từ giờ mỗi lần mở miệng ra chê tui gầy là nợ tui một bữa ăn nha.”

“Miệt thị ngoại hình của người khác có thể bị kiện đấy.”

4. Bẻ lái chủ đề

“Con không thích nói về vấn đề này.”

“Còn chuyện gì đáng nói hơn chuyện này không?”

5. Im lặng, đi chỗ khác

Bạn không có nghĩa vụ phải tham gia một cuộc đối thoại khiến bản thân hoặc người khác tổn thương chỉ vì người khác lôi bạn vào.

Còn với câu nói vô tư từ chị đồng nghiệp hôm đó, thật may sếp ngồi đối diện cũng nhận ra sự bối rối của mình. Sếp nói, “Công ty này không có văn hóa chê đồ ăn. Hôm nay anh mời, mọi người ăn uống thoải mái nhé.”

Đọc tiếp
Bấm vào đây để bình luận

Để lại bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Sống

Cách nói chuyện của bạn kém thu hút? Hãy xem tâm lý học giải thích nhé

Đã bao giờ bạn cảm giác lời nói của mình bị “phớt lờ”, hoặc gặp tình trạng người nghe không chú tâm vào bài thuyết trình của mình và thậm chí hỏi lại những thông tin mình vừa trình bày?

Nội dung chưa phải là tất cả, thành công trong giao tiếp còn bao gồm nhiều yếu tố khác. Đó là giọng điệu, tốc độ, phong cách nói, vốn từ,… và việc xác định đối tượng nghe là ai. Đây đều là những yếu tố quan trọng quyết định khả năng thu hút người nghe và trình bày ý tưởng của bạn.

Cụ thể hơn, tâm lý người nghe bị chi phối như thế nào? Làm sao để khắc phục những nhân tố đó? Hãy cùng Vietcetera đi tìm câu trả lời cho hai câu hỏi trên.

Bất đồng trong văn hóa (quốc gia/vùng miền)

Ngôn ngữ là một phần trong văn hóa. Trong môi trường có sự giao thoa văn hóa rõ rệt như công ty nước ngoài hay trường đại học, bất đồng trong giao tiếp là điều rất dễ xảy ra. Người nghe sẽ cảm thấy bối rối, khó hiểu và thậm chí bất bình khi nhận thông tin sai với quan niệm văn hóa của họ.

Ví dụ, người phương Tây có lối trình bày đi thẳng vào vấn đề, trong khi đó người Việt chuộng sự ý tứ, tế nhị nên có phần vòng vo hơn. Đối với vùng miền, người miền Bắc muốn xưng hô đúng vai vế, còn người miền Nam lại thích được gọi bằng đại từ nhân xưng trẻ hơn tuổi. Một số người lại có thói quen dùng từ địa phương khi nói chuyện.

Khắc phục:

Khi có sự giao tiếp đa văn hóa, cả hai bên nên tìm hiểu trước về bối cảnh văn hóa của nhau, hoặc đặt ra nguyên tắc chung khi giao tiếp trong công việc. (Ví dụ: hạn chế dùng phương ngữ, tóm tắt sự việc trước rồi mới trình bày chi tiết,…).

Bí quyết giao tiếp 2
Trong giao tiếp, việc hiểu biết về khác biệt văn hoá rất quan trọng.

Phong cách nói và phong cách nghe không khớp nhau

Trong cuộc trò chuyện thường có những tín hiệu phi ngôn ngữ đến từ phía người nghe, với hàm ý muốn được phản hồi, chất vấn hoặc cắt ngang. Thậm chí các khoảng ngắt nghỉ, im lặng trong cuộc đối thoại đều mang thông điệp riêng.

Việc giải mã các tín hiệu phụ thuộc vào phong cách nghe của từng người. Khi phong cách nói của bạn không khớp với phong cách nghe của người nhận thông tin, cả hai bên có thể đi đến kết luận sai lệch về nhau.

Khắc phục:

Nắm rõ ý nghĩa của một số tín hiệu giao tiếp phi ngôn ngữ thường gặp sẽ trợ giúp bạn rất nhiều trong việc truyền tải lẫn tiếp nhận thông tin. Những kiến thức này sẽ phần nào tiết lộ phong cách nghe của đối tượng giao tiếp, và bạn có thể dựa vào đó để điều chỉnh thông điệp sao cho khớp.

Theo tác giả Rick Bommelje của cuốn sách”Listening Pays: Achieve Significance through the Power of Listening“, có bốn kiểu lắng nghe như sau:

  • Chú trọng con người: người nghe quan tâm đến những mối quan hệ và việc nắm bắt trạng thái tâm lý của người nói. Nếu người nghe của bạn trong nhóm này, bạn nên chọn hình thức chia sẻ theo kiểu hẹn riêng (ví dụ: đi cà phê) để tăng tính thân mật, hoặc lồng ghép những câu chuyện mang tính cảm xúc.
  • Chú trọng hành động: người nghe muốn biết tóm tắt nội dung chính trước khi trình bày chi tiết. Sự thiếu nhất quán và thiếu mạch lạc sẽ làm họ khó chịu.
  • Chú trọng nội dung: người nghe muốn xem xét vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau. Cần chuẩn bị câu trả lời cho những câu hỏi khai thác đa chiều của họ
  • Chú trọng thời gian: người nghe cần người nói tuân thủ theo thời gian đã thống nhất từ trước. Vì vậy bạn cần nhanh chóng đi vào vấn đề và nắm rõ thời lượng cần thiết để trình bày xong.

Định kiến từ người nghe

Người nghe có thể đánh giá bạn từ định kiến họ đã có từ trước. Chẳng hạn, một nghiên cứu phát hiện khi một người đàn ông nói từ “academy”, người nghe cho rằng anh ấy nói về nghĩa “học viện”. Nhưng nếu một phụ nữ nói từ này thì người nghe cho rằng cô ấy đề cập đến một lễ trao giải.

CEO của Human Partners và là tác giả của cuốn sách “Breaking Through Gridlock: The Power of Conversation in a Polarized World“— Gabriel Grant cho rằng những liên tưởng và định kiến xung quanh bạn sẽ ảnh hưởng đến việc người khác tiếp thu lời bạn nói. Đôi khi người nghe không có ý đồ xấu, chỉ vì họ đã từng có những trải nghiệm không tốt trước đó mà thôi.

Khắc phục:

Xác định tất cả các định kiến có thể gây bất lợi cho việc truyền tải của bạn. Thử đặt những giả thiết mà người nghe có thể liên tưởng hoặc gán ghép cho bạn và làm sáng tỏ trước khi cuộc trò chuyện bắt đầu.

Bí quyết giao tiếp 1
Người nghe có thể đánh giá bạn từ định kiến họ đã có từ trước.

Giọng nói ảnh hưởng đến sự thiên vị

Không thể phủ nhận rằng những yếu tố như ý tứ rời rạc, chọn sai từ ngữ, hoặc nhấn nhá không đúng chỗ sẽ làm giảm độ uy tín của lời bạn nói. Nhưng đôi khi, nguyên nhân chỉ đơn giản là giọng nói của bạn.

Chẳng hạn, một thí nghiệm phát hiện ra rằng những người Mỹ thông thường chuộng “giọng Anh-Anh chuẩn miền Nam” hơn là giọng New York dù cả hai nói những từ y hệt nhau. Thậm chí họ còn nhớ rõ những gì người giọng Anh nói hơn và đánh giá là người đó “thông minh hơn”.

Dù tại Việt Nam vẫn chưa có nhiều nghiên cứu liên quan, nhưng không hề thiếu những tranh cãi giữa “giọng chuẩn” và phương ngữ. Năm 2014, việc biên tập viên nói giọng Huế lần đầu xuất hiện trên VTV đã từng gây tranh cãi. Nhiều người cho rằng VTV phát sóng cho người dân toàn quốc nên biên tập viên cần nói giọng Hà Nội để mọi người đều hiểu. Từ những ví dụ như trên cũng phần nào cho thấy sự thiên vị về giọng nói trong giao tiếp.

Trong một nghiên cứu của phó giáo sư ngành Ngôn ngữ học thuộc Đại học Stanford— Meghan Summer, khi một người phụ nữ và một người đàn ông cùng trình bày một vấn đề, giọng nữ thường được đánh giá thấp hơn khi xét về độ tin cậy, rõ ràng hay dễ hiểu. Ngay cả khi một người đàn ông có giọng nói được cho rằng không đáng tin hay thông minh, anh ta vẫn được đánh giá cao hơn khi so sánh với một người nữ.

Khắc phục:

Việc giữ gìn bản sắc văn hoá và tính đa dạng vùng miền là điều nên làm. Đôi khi đó còn là nét đặc biệt khiến người khác nhận ra và nhớ rõ về bạn. Tuy nhiên, nếu điều đó ảnh hưởng lớn đến công việc hoặc cuộc sống, bạn có thể cân nhắc linh hoạt điều chỉnh lại giọng nói của mình khi cần thiết.

Ngoài ra, nhà nghiên cứu kinh tế học hành vi Iris Bohnet đề xuất trong cuốn sách “What Works: Gender Equality by Design” như sau:

  • Trong tuyển dụng, để lược bớt định kiến xã hội gây bất lợi cho nghề nghiệp của phụ nữ, cần thiết kế bộ câu hỏi theo thứ tự và nội dung thống nhất.
  • Trong buổi họp hoặc thuyết trình, có thể sử dụng phương pháp ghi chép để người nghe xem lại sau. Chữ viết sẽ loại bỏ các yếu tố chủ quan như giọng nói, phong thái hoặc đặc điểm bên ngoài của người nói. Nhờ đó, người nghe có thể tập trung vào nội dung chính thay vì bị xao nhãng bởi các yếu tố trên.
Bí quyết giao tiếp 3
Đôi khi, giọng nói chính là nguyên nhân làm giảm độ đáng tin và thu hút của bạn khi giao tiếp.

Mẹo tăng sức thuyết phục cho giọng nói

Khi nói chuyện, tăng âm lượng lên một chút và chuyển đổi tông giọng (trầm, bổng, ngắt quãng) theo nội dung. Theo nghiên cứu của giáo sư marketing Jonah Berger, “giọng điệu và âm lượng làm tăng cảm giác tự tin nơi bạn, từ đó củng cố thêm tính thuyết phục của nội dung bạn đang nói”.

Ưu tiên gặp mặt trực tiếp (hoặc ít nhất là gọi video) khi đàm phán vấn đề quan trọng. Giọng nói trực tiếp gần gũi và có hồn hơn nên có khả năng ảnh hưởng đến tâm lý người nghe cao hơn so với email và tin nhắn.

Đọc tiếp

Sống

Trước khi quyết khởi nghiệp hay Đi làm, hãy tự vấn 4 câu hỏi sau

“Thời đại khởi nghiệp, làn sóng khởi nghiệp, phong trào khởi nghiệp”, những câu chuyện về khởi nghiệp sớm rồi sở hữu khối tài sản đáng mơ ước đã trở thành đích phấn đấu cho nhiều người trẻ.

Nhưng liệu làm chủ (kinh doanh riêng) có phải là con đường duy nhất để thành công? Và liệu bạn đã thích hợp để theo đuổi nguyện vọng này?

Hãy cùng nhìn vào thực tế của lựa chọn khởi nghiệp và ngẫm thử bạn có chấp nhận những đánh đổi sau đây không.

1.Bạn có chấp nhận loại bỏ khái niệm “vùng an toàn” vĩnh viễn?

Tất nhiên làm bất kỳ công việc nào cũng có lúc cần bước khỏi vùng an toàn. Tuy nhiên với một nhà sáng lập, luôn quay cuồng với sự biến động không ngừng từ môi trường bên ngoài, thì gần như bạn phải phá vỡ vùng an toàn mỗi ngày, mỗi giờ.

Chỉ một sự chần chừ hay thụ động có thể khiến bạn trả những “cái giá” đắt, hay ít nhất đánh mất vài cơ hội quý báu.

Bạn có nằm trong 2% dám từ bỏ vĩnh viễn vùng an toàn?

Ý tưởng thì ai cũng có, bàn về ý tưởng ai cũng nói được, phân tích ý tưởng ai cũng có khả năng, chiến lược ai cũng có thể vẽ ra.

Điều khiến một người sáng lập khác với nhân viên là họ thực sự dám làm và dám chịu hoàn toàn trách nhiệm cho ý tưởng đó.

Nói vậy không có nghĩa làm kinh doanh thì không cần chuẩn bị. Chuẩn bị kỹ và suy tính từng chút một các nước đi kinh doanh là bước chuẩn bị nhiều người lường trước.

Nhưng suy tính để làm sao bứt phá mạnh mẽ ra khỏi mọi quy tắc an toàn của bản thân, mỗi giây phút đều quả quyết, lì lợm, dám đương đầu rủi ro thì chưa nhiều người nghĩ đến.

Con đường biến “good idea” thành “good business” có lắm gian truân, thử thách, thậm chí đánh đổi, mất mát. Và việc dám chấp nhận những đánh đổi này hay không sẽ quyết định lựa chọn sự nghiệp của bạn.

2.Bạn có chịu được cảm giác “sở hữu một doanh nghiệp”?

Là đầu tàu, mọi thứ về doanh nghiệp sẽ xoay quanh bạn. Đây không phải sự quan tâm dành cho các ngôi sao, mà là áp lực đến ngộp thở vì tất cả thành bại đều nằm ở bạn.

Tất cả quyết định của bạn được mọi người trong công ty trông đợi. Ai cũng muốn hỏi ý kiến bạn và chỉ một quyết định thiếu sáng suốt sẽ ảnh hưởng đến cả hệ thống. Định hướng của bạn chính là hơi thở của công ty, định hướng có vấn đề, bạn sẽ hiểu thế nào là “khó thở”.

Chủ doanh nghiệp sẽ luôn ám ảnh về tối ưu mọi hoạt động. Một mảng hoạt động không tốt cũng đem đến sự bất an.

Vì thế, hiển nhiên là thời gian của bạn gần như dành toàn phần cho công việc.

Thời gian đầu luôn là khoảng tất bật nhất. Vận hành “ngốn” nhiều thời gian hơn vì quy trình chưa hoàn chỉnh, hoạt động chưa vào guồng. Thời gian của bạn gần như là thời gian ở công ty.

Đó chính là cảm giác hy sinh cho đứa con của mình. Đặc biệt với startup, từ quá trình phôi thai, phát triển, trưởng thành, nếu không dựa vào tâm huyết, sự tập trung và hy sinh của người chủ, thì… cũng không biết phải dựa vào điều gì.

Áp lực của việc sở hữu một công ty còn đến từ những cảm xúc không thoải mái và khó xử: sa thải một nhân viên, gọi vốn thất bại, bất đồng quan điểm với đối tác,… Và đôi khi, có thể bạn sẽ cảm thấy như thế giới đang chống lại mình.

Hãy chắc chắn bạn chịu được tất cả cảm giác trên. Đó là bản lĩnh của người đứng đầu tập thể.

Còn nếu không thì sao? Chẳng sao cả! Không làm chủ bạn vẫn có thể cống hiến bằng cách thực thi công việc ở công ty và hoàn thành trách nhiệm của mình. Không làm chủ cũng được, hãy làm chủ cần đến bạn.

3.Bạn phát huy tốt nhất năng lực khi đóng vai trò gì?

Đằng sau việc phát triển doanh nghiệp để dẫn đầu thị trường là cả một chặng đường với nhiều chướng ngại: chuẩn hóa và tinh gọn các quy trình, đào tạo đội ngũ đồng bộ, cân bằng tài chính, phát triển nhân sự, hoạch định marketing,…

Người chủ không phải người giỏi nhất trong tất cả lĩnh vực, nhưng có độ hiểu biết nhất định đủ để đưa mọi thứ vào tầm kiểm soát.

Vậy nên, người chủ doanh nghiệp cần nắm một lượng kiến thức, kỹ năng khá rộng, đặc biệt là quản trị, nhân sự, tài chính để vận hành doanh nghiệp.

Quan trọng hơn hết, một khi đã làm chủ, hãy chắc chắn bạn có sự thông thạo nhất định trong lĩnh vực mình hoạt động. 

Ví dụ, các công ty bất động sản mới hiện nay hầu hết có chủ là những nhân viên sale dày dạn trong ngành. Họ vừa dùng kiến thức nền có sẵn để đào tạo đội ngũ và hình thành định hướng cho công ty, vừa tối ưu các công việc khác như chuẩn hóa quy trình và giấy tờ hay các công việc về back office (vốn không phải thế mạnh của sales).

Có những người chỉ đạt điểm 8, nhưng khi kết hợp mọi thứ, họ có một màn trình diễn điểm 10.

Người giỏi nhất trong lĩnh vực của mình chưa chắc có thể dẫn dắt một doanh nghiệp trở nên giỏi nhất trong lĩnh vực đó. Nếu chỉ muốn mở rộng hiểu biết và khả năng trong một lĩnh vực cụ thể, việc phát triển bản thân trở thành một chuyên gia ai cũng muốn chiêu mộ không phải ý tưởng tồi.

4. Bạn có lường trước những khó khăn về tài chính?

Thực tế, để tự kinh doanh thì nguồn tài chính ban đầu cực kỳ quan trọng. Không phải ngẫu nhiên mà các startup đều khao khát gọi nguồn vốn lớn.

Chi phí hoàn thiện sản phẩm là khoản đầu tư lớn hiện hữu đầu tiên (đặc biệt doanh nghiệp có đội IT thì phí còn cao hơn).

Khoản thứ hai là phí marketing. Rõ ràng một sản phẩm tốt cần được marketing xứng đáng. Và việc marketing này ngày càng cạnh tranh vì số lượng tên tuổi gia nhập thị trường đang gia tăng chóng mặt.

Ngoài ra nếu tính thêm các khoản phí cố định như điện nước, mặt bằng,… bạn sẽ thấy đường tới doanh thu còn khá xa vời, mà phần đầu tư thì lại có hạn. 

Hành trình gian khổ để kiếm tiền của một startup.

Vượt qua giông bão đầu tiên, bạn sẽ tự tin hơn bước vào… rất nhiều đoạn giông tố tiếp theo. Khi này, hãy tính tới khoản đầu tư để mở rộng nguồn lực, thị trường, công nghệ…

Vậy nên, đầu tiên khi khởi nghiệp, hãy hỏi bản thân: tiền đâu?

Từ một nhân viên chuyển thành nhà sáng lập cần những điều kiện gì?

Kết luận

Tóm lại, mỗi con đường chúng ta lựa chọn đều mang tới trải nghiệm riêng. Khởi nghiệp, làm chủ cần một sự đam mê, lăn xả nhất định. Nhưng đi làm công cũng cần những cống hiến hết mình.

Người dẫn đầu khá quan trọng. Nhưng không có người theo chân thì người dẫn đầu cũng không tồn tại. Bất kỳ quyết định nào cũng là quyết định đúng nếu bạn cảm thấy thoải mái và luôn hứng khởi với sự lựa chọn của mình.

Đọc tiếp

Sống

5 Dấu hiệu của một người mạnh mẽ

Thoạt đầu, tôi nghĩ rằng “mạnh mẽ” được hợp thành từ nhiều yếu tố: quyết đoán, độc lập, kiên định. Tất cả những yếu tố tuyệt vời đó tuy rằng độc lập, nhưng khi hợp lại sẽ tạo thành một phẩm chất xuất chúng hơn là “mạnh mẽ”.

Nhưng tôi đã lầm.

Tôi nhận ra điều này khi tôi bắt đầu nhìn lại những người mạnh mẽ quanh tôi. Người mẹ 60 tuổi đáng mến và vui vẻ. Người ông cẩn trọng và khắc kỷ. Vị giám đốc chuyên nghiệp và rất thực tế. Tôi có thể mạnh dạn tuyên bố rằng rất nhiều người quanh tôi là kiểu người có tâm lý mạnh mẽ, dù cho họ không có lấy một nét tính cách chung. Làm sao mà họ đều được xếp vào nhóm “mạnh mẽ” khi mỗi người là một kiểu tính cách khác nhau như thế?

Và tôi rút ra được kết luận: mạnh mẽ không hề là một nét tính cách, mà là khung định hình tâm trí. Đó là cách bạn nhìn người khác và nhìn chính mình.

Thật khó để định lượng cụ thể mạnh mẽ, nhưng khi bạn gặp được thì bạn sẽ nhận ra. Đây là 5 dấu hiệu cơ bản nhất của những người mạnh mẽ.

1. Họ có những người bạn thành công

Không phải là “thấy sang bắt quàng làm họ” đâu nhé, mà nghĩa là trong vòng quan hệ của họ có những người thành công. Họ không nhất thiết phải nổi tiếng, nhưng họ đều giỏi trong một lĩnh vực nào đó, có thể là về chuyên môn, hoặc có nhiều mối quan hệ, hoặc bất kỳ mảng nào khác.

Những lời khuyên về phát triển bản thân cũng thường nhắc đến điều này. Tony Robbins, Dean Graziosi, và những bậc thầy self-help khác đều nhấn mạnh giá trị của những người xuất chúng. Khi có nhiều người như vậy xung quanh, chất lượng sống của chính chúng ta cũng sẽ dần được nâng cao. Ông bà ta thường nói “gần đèn thì rạng” là vì lẽ đó.

Một người có tâm lý yếu đuối không có nhiều bạn bè thành công, vì điều đó sẽ khiến họ thấy bất an. Họ thích làm “thằng chột ở xứ mù” hơn, vì như thế sẽ thỏa mãn cái tôi vị kỷ của họ. Còn người mạnh mẽ thì sẽ giữ mối quan hệ với người thành công, vì họ nhận thức rõ bản thân mình và biết rằng đó là cách duy nhất để phát triển. Nếu bạn đang giao thiệp với một người có những người bạn thành công như thế, khả năng rất cao đó là một người mạnh mẽ.

Người mạnh mẽ thì sẽ giữ mối quan hệ với người thành công, vì họ nhận thức rõ bản thân mình và biết rằng đó là cách duy nhất để phát triển.

2. Họ không sợ bị hiểu lầm

Cuộc đời là đấu trường, hầu hết chúng ta là khán giả. Câu này không phải chính chủ đâu, tôi mượn từ Tổng thống Mỹ Theodore Roosevelt đấy.

Trong bài phát biểu “Citizenship in a Republic” của Tổng thống Theodore Roosevelt có nói: “Nên được nêu danh không phải những người hay chỉ trích, những người thích bắt lấy những lần vấp ngã của kẻ mạnh, hoặc bới móc lỗi lầm của những người dám lăn xả. Những người đáng được vinh danh là những người đã thật sự tham gia chiến đấu, với khuôn mặt trầy xước đầy bụi bặm, mồ hôi và máu; những người luôn dũng cảm phấn đấu, để rồi phạm sai, thất bại hết lần này đến lần khác, bởi vì không có nỗ lực nào mà không có sai lầm hay thiếu sót…”

Hầu hết mọi người đều là khán giả, hiếm lắm mới có đấu giả. Những người dám bước vào đấu trường, những người đặt tâm tư mình vào đó, những người theo đuổi ước vọng của mình, những người sẵn lòng “bị trầy xước với đầy bụi bặm, mồ hôi và máu” như Roosevelt nói.

Đó có thể là những người tự khởi nghiệp, người viết lách để kiếm sống, người diễn thuyết trước đám đông, người làm nghệ thuật. Họ dám bộc lộ bản thân cho đám đông đánh giá, cũng chính là khán giả ngồi quanh đấu trường. Trích dẫn của Roosevelt cho rằng việc đấu tranh cũng gắn liền với mạnh mẽ khi nói về “sự vấp ngã của kẻ mạnh”.

Kẻ mạnh luôn chấp nhận bị hiểu lầm trước khi vấp ngã. Những người đứng xem chỉ trỏ và đánh giá đấu sĩ, nhưng thường là sai lầm. Một đấu sĩ yếu ớt sẽ từ bỏ vũ đài và gia nhập với đám đông ồn ào sau khi bị hiểu lầm, bị nhục mạ, bị mạt sát.

Chỉ người mạnh mẽ mới trụ lại. Họ chấp nhận bị hiểu lầm và cả những hệ lụy theo sau, vì họ hiểu được đó là một điều hiển nhiên, là món bưu phẩm đi kèm với sự thành công. Họ biết rằng khi đã vượt qua điệp khúc “anh nghĩ mình là ai?” thì chỉ còn vài bước nữa thôi là đến được với sự vĩ đại.

3. Họ đối mặt với những khía cạnh dễ tổn thương của mình

Tất cả chúng ta đều có những bất an, hoài nghi và lo âu. Một người yếu đuối khi đối mặt với những điều đó sẽ không tỏ ra mình tổn thương. Thay vào đó, họ vùng vẫy, họ tránh né hoặc giả vờ hạnh phúc, nhưng lại không chịu bày tỏ bản thân, bày tỏ suy nghĩ hoặc cảm xúc của họ cho những người mà họ quan tâm.

Cũng giống như việc bị hiểu lầm, thể hiện những khía cạnh yếu đuối của mình cũng như đang bộc lộ bản thân trước con mắt soi xét của người khác. Khi chỉ còn lại sự thật về những bất an trong ta, ta không thể biết được những người ta yêu thương có chấp nhận phiên bản chân thật này của ta hay không.

Thể hiện những khía cạnh yếu đuối của mình cũng như đang bộc lộ bản thân trước con mắt soi xét của người khác, điều chỉ những người mạnh mẽ làm được.

Tôi đang hẹn hò với một người, và tôi đồng cảm sâu sắc với điều trên. Tôi rất dễ thẳng thắn với người lạ, nhưng với bạn trai thì khác nhất là khi phải bàn đến điều gì đó mà tôi không hài lòng, vì tôi biết mình sẽ mất rất nhiều thứ. Tôi thà rằng mỉm cười cho qua hoặc nhượng bộ khi bạn trai làm gì đó khiến tôi không vui. Nhưng đó chính là sự yếu đuối.

Thay vào đó, tôi nên để lộ khía cạnh dễ tổn thương của mình, dù nó chẳng dễ chịu gì, và thẳng thắn bày tỏ điều gì làm tôi khó chịu. Đó là biểu hiện của một người có tâm lý mạnh mẽ, họ dám đối mặt với nó ngay cả khi họ thà rằng quay lưng trốn chạy (giống trường hợp của tôi). Tôi chưa làm được điều đó, nhưng tôi đang đi đúng hướng rồi.

4. Họ có một tư duy cầu tiến

Bạn từng gặp những người an phận với tình trạng hiện tại, chưa từng có ý muốn vươn lên để trở thành một cá nhân độc lập chưa? Người yếu ớt thường có tư duy an phận. Họ nghĩ rằng số đã định vậy rồi, không làm gì khác được hết. Thế nên, họ không bao giờ thử cố gắng lấy một lần. Người mạnh mẽ thì khác, họ có tư duy cầu tiến, một khái niệm do Carol Dweck đưa ra 30 năm trước.

Những người có tư duy cầu tiến tin rằng họ vẫn có thể thông minh hơn, và nỗ lực sẽ khiến họ mạnh mẽ hơn. Họ tin rằng với “thiên thời, địa lợi, nhân hòa” thì họ sẽ nâng cấp được cuộc sống của mình. Nghiên cứu của Michael Merzenich về tính khả biến thần kinh cũng đã xác thực điều này. Tư duy cầu tiến kết hợp với thực tại thì bộ não sẽ dần thay đổi khi tiến vào tuổi trưởng thành.

Nhưng tại sao tư duy cầu tiến lại cần sức mạnh? Vì nó xuất phát từ nhận thức rằng tôi không thể có tất cả những gì tôi muốn (sự khiêm tốn) và tôi là người nắm giữ số mệnh của tôi (trách nhiệm với bản thân). Cả hai điều này là dấu hiệu của một người mạnh mẽ.

Tư duy cầu tiến xuất phát từ nhận thức rằng tôi không thể có tất cả những gì tôi muốn (sự khiêm tốn) và tôi là người nắm giữ số mệnh của tôi (trách nhiệm với bản thân), đây đều là dấu hiệu của sự mạnh mẽ.

5. Họ để bạn làm người chốt hạ

Có câu: “Rượu nhạt uống mãi cũng say/ Người hay nói lắm cũng nhàm”. Người mạnh mẽ sẽ để người khác làm nhiệm vụ “bế mạc”, dù có khi người đó không đúng. Họ nhường ánh đèn sân khấu cho người đó, để người đó hưởng trọn hào quang. Chỉ người luôn có cảm giác an toàn mới hiểu rõ giá trị của chính mình và không cần đem ra so đua với người khác. Đây là cả một lối sống chứ không phải chỉ vài lần.

Mải mê “sửa lưng” người khác để chứng tỏ bản thân trong tuyệt vọng là cách làm của kẻ yếu. Tự tin vào bản thân mới là sức mạnh. Khẳng định người khác, chứ không phải tự quảng cáo bản thân.

Kết

Mạnh mẽ rất khác với những gì cuộc đời dạy cho chúng ta. Không phải đi nâng tạ, ăn kiêng keto hay sở hữu một body chuẩn tượng Hy Lạp mới là mạnh. Sức mạnh không bắt nguồn từ cơ thể mà từ tâm trí. Sức mạnh là mong muốn những điều tốt đẹp và sâu sắc. Là theo đuổi giấc mơ với bản ngã của ta. Là trân trọng và quan tâm đến bản thân và người khác.

Nếu bạn gặp một người mạnh mẽ như vậy, hãy nhớ rằng sự mạnh mẽ đó không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của hàng triệu quyết định nhỏ nhặt từng ngày, giao thiệp với những người xuất chúng, luôn suy nghĩ cầu tiến, trải qua những hiểu lầm, bao dung với khía cạnh dễ tổn thương của mình, và nhường cho người khác tỏa sáng.

Khi bạn tìm thấy một người như vậy, hãy giữ chặt họ. Nếu bạn từng dành thời gian với họ, bạn sẽ cảm thấy tò mò bởi vẻ khiêm tốn nhưng đúng mực và hợp lý mà không người nào đem đến được cho bạn.

Bài viết được chuyển ngữ từ bài của tác giả MaryBeth Gronek trên P.S. I Love You.

Đọc tiếp

Nhiều người đọc